Ajahn Sumedho (Luang Por Sumedho)

Vị thiền sư phương Tây mang Phật pháp vào đời sống thường ngày

Ajahn Sumedho, hay còn được các Phật tử Thái Lan trìu mến gọi là Luang Por Sumedho, là một trong những thiền sư phương Tây có ảnh hưởng sâu rộng nhất trong truyền thống Phật giáo Nguyên thủy – Truyền thống Rừng Thái Lan.

Ngài sinh ngày 27 tháng 7 năm 1934, tại Seattle, Washington, Hoa Kỳ, với tên khai sinh là Robert Karr Jackman. Xuất thân trong một xã hội phương Tây hiện đại, ít gắn bó với tôn giáo Á Đông, nhưng con đường đời đã dẫn ngài đến một hướng đi rất khác.

Từ quân ngũ đến con đường tâm linh

Ở tuổi 18, Robert Jackman gia nhập Hải quân Hoa Kỳ, phục vụ trong 4 năm với vai trò y tá quân y, bao gồm cả giai đoạn Chiến tranh Triều Tiên. Chính trong thời gian quân ngũ này, giữa những trải nghiệm về sinh – tử, khổ đau và bất an của con người, ông lần đầu tiếp xúc với Phật giáo Nhật Bản. Dù còn rất sơ khởi, hạt giống tìm hiểu đạo Phật đã bắt đầu được gieo từ đó.

Sau khi giải ngũ, ông theo học đại học và hoàn thành bằng Cử nhân Nghiên cứu Viễn Đông và Thạc sĩ Nghiên cứu Nam Á

Nền tảng học thuật này giúp ông tiếp cận Phật giáo không chỉ bằng niềm tin, mà bằng sự tìm hiểu nghiêm túc và có chiều sâu.

Năm 1966, Robert Jackman đến Thái Lan với mong muốn học thiền và tìm hiểu Phật giáo tận gốc. Ông bắt đầu tu học tại Wat Mahathat, Bangkok, sau đó xuất gia sa-di tại Nong Khai, sống một năm trong đời sống độc cư, giản dị và nghiêm mật.

Đến năm 1967, ông chính thức thọ giới tỳ-kheo (bhikkhu), bước vào đời sống xuất gia hoàn toàn.

Nhân duyên quyết định khi ông gặp tưởng như tình cờ đã trở thành bước ngoặt lớn trong đời tu của Ajahn Sumedho. Ông được giới thiệu đến Wat Pah Pong và gặp thiền sư Ajahn Chah, bậc thầy lớn của Truyền thống Rừng Thái Lan.

Dưới sự hướng dẫn trực tiếp của Ajahn Chah, Ajahn Sumedho tu học suốt hơn 10 năm, trở thành đệ tử phương Tây thân cận nhất của ngài. Chính tại đây, phong cách tu tập “đơn giản – trực tiếp – nhìn thẳng vào thực tại” của Ajahn Sumedho được hình thành và chín muồi.

Gieo rừng Phật pháp tại phương Tây

Năm 1975, Ajahn Sumedho được Ajahn Chah giao trọng trách sáng lập Wat Pah Nanachat (Tu viện Rừng Quốc tế) tại Ubon Ratchathani, Thái Lan. Đây là tu viện rừng đầu tiên dành riêng cho người phương Tây, giảng dạy hoàn toàn bằng tiếng Anh, mở ra cánh cửa cho hàng ngàn người nước ngoài tiếp cận Phật giáo Nguyên thủy.

Từ năm 1979, ngài được mời sang Anh Quốc để xây dựng tăng đoàn:

1979–1984: Trụ trì Cittaviveka (Chithurst Monastery)

1984–2010: Trụ trì Amaravati Buddhist Monastery, một trong những trung tâm Phật giáo lớn nhất châu Âu

Dưới sự hướng dẫn của Ajahn Sumedho, Tăng đoàn Theravāda phương Tây dần hình thành và phát triển, với hàng chục tu viện và hàng trăm tăng ni tại châu Âu, Mỹ và Úc.

Phong cách giảng dạy: thiền giữa đời thường

Ajahn Sumedho nổi tiếng với phong cách giảng pháp:

Đơn giản, trực tiếp, không học thuật

Không chạy theo triết lý trừu tượng

Nhấn mạnh chánh niệm trong hiện tại

Dạy nhìn thẳng vào khổ, không trốn tránh, không phân tích quá mức

Ngài thường nhắc người học:

“Chỉ cần biết: đây là khổ, đây là cảm thọ, đây là vô thường.”

“Luang Por” – danh xưng của sự kính mến

Trong tiếng Thái:

Ajahn nghĩa là Thầy

Luang Por nghĩa là Cha già đáng kính

Danh xưng này không phải do ngài tự xưng, mà do tình thương và sự kính trọng của đệ tử dành cho một vị thầy sống giản dị, từ bi và chân thật.

Những năm tháng an tịnh

Sau khi rời vai trò trụ trì Amaravati năm 2010, Ajahn Sumedho sống đời ẩn tu và an tịnh, thỉnh thoảng giảng pháp tại Thái Lan và Anh Quốc. Dù không còn đảm nhiệm chức vụ hành chính, ảnh hưởng của ngài đối với Phật giáo phương Tây vẫn rất sâu rộng.

Ajahn Sumedho được xem là một trong những người đã giúp Phật giáo Nguyên thủy bén rễ vững chắc tại phương Tây, không bằng lý luận cao siêu, mà bằng sự thực tập rất đời thường, rất người.

Khi bắt đầu tìm hiểu về ngài tôi cảm nhận đựoc tâm mình đang hứong về giáo lý đạo Phật đơn giản dể hiểu dễ thực hành cho người cư sĩ tại gia.